Edula

Jak uczyć angielskiego dzieci z ADHD?

data: 2012-01-24

W dobie permanentnie zwiększających się wymagań edukacyjnych, które stawiane są dzieciom już od najmłodszych lat, nie lada wyzwaniem zdaje się być prowadzenie efektywnych zajęć z uczniami zmagającymi się z ADHD. Problem ten niewątpliwie wynika z faktu, iż jeszcze do niedawna niewiele wiedziano o ADHD, a przede wszystkim nie diagnozowano go tak często, jak obecnie. Stąd też wielu nauczycieli nie jest metodycznie przygotowanych do prowadzenia zajęć czy też obcowania i rozumienia odmiennego sposobu w jaki postrzegają świat dzieci cierpiące na zespół nadpobudliwości psychoruchowej. By skutecznie edukować dzieci z ADHD należy przede wszystkim zrozumieć, czym jest owe schorzenie oraz jak ono wpływa na percepcję świata.

Czym jest ADHD?
Po pierwsze należy odróżnić ADD, które jest deficytem uwagi bez zachowań agresywnych czy też zachowań nadpobudliwych od ADHD, czyli zespołu nadpobudliwości psychoruchowej powiązanym z brakiem umiejętności skupienia się czy też nadmiernej impulsywności. Jak dotąd naukowcy nie potrafią jednoznacznie zdefiniować przyczyn występowania wspomnianej „choroby”. Jako jedne z wielu podaje się: uwarunkowania genetyczne (75-90%), powikłania poporodowe, nieodpowiedni sposób odżywiania się lub też stymulację telewizyjno - komputerową.

Ponieważ w społeczeństwie brakuje powszechnej akceptacji i zrozumienia czym jest ADHD i jak się objawia, często osoby zmagające się z tym zaburzeniem są z góry przekreślane, mają trudności z samoakceptacją co może w przyszłości prowadzić do stanów depresyjnych lub nawet lęków czy fobii. Mało kto jest ma świadomość, że wiele osób, które na co dzień widzimy w telewizji cierpi na ADHD. Najbardziej znani to Will Smith, James Carville, Agata Christie, Joanna Szczepkowska czy też wszystkim doskonale znany Szymon Majewski.

Jak widzi świat dziecko cierpiące na ADHD?
Po pierwsze, osoby które zmagają się ze wspomnianym zaburzeniem, odbierają wszystkie bodźce zewnętrzne o wiele silniej niż osoby zdrowe, przez co targają nimi skrajne emocje będące w wielu przypadkach ciężkie lub wręcz niemożliwe do opanowania. Planowanie czasu, stosowanie się do zawiłych instrukcji, a przede wszystkim prioretyzowanie zadań stanowią problem dla osób zmagających się z ADHD. Należy jednak podkreślić, iż osoby te nauczane w odpowiedni sposób, osiągają ponadprzeciętne wyniki w nauce, a także cechują się wysokim IQ. Charakterystyczna jest również chroniczna i niemożliwa do  opanowania ciekawość świata, chęć eksperymentowania i poznawania otaczającej nas rzeczywistości.

Jak uczyć dzieci cierpiące na ADHD?
Nauczyciele, którzy w swoich grupach lub na zajęciach indywidualnych obcują z dziećmi z omawianym zaburzeniem, muszą w pierwszej kolejności pokonać swego rodzaju obawę przed obcowaniem z dziećmi z ADHD. Koniecznym jest uświadomienie sobie, że taki uczeń potrzebuje ogromnych ilości pozytywnej motywacji, elastyczności oraz optymistycznego nastawienia ze strony pedagoga. Doskonałym rozwiązaniem jest wprowadzenie (najlepiej już na pierwszych zajęciach) kontraktu, który będzie w jasny sposób określał zasady panujące na lekcji oraz skutki ich łamania.

Na wpływ kształtu takiej umowy musi mieć nie tylko nauczyciel, ale również uczeń. Wszystkie punkty powinny zostać omówione w taki sposób, by dziecko rozumiało, jakie konsekwencje poniesie za niestosowanie się do wcześniej ustalonych norm. Oczywistym jest, że w takim kontrakcie nie może być mowy tylko i wyłącznie o karach, ale także o nagrodach, gdyż pozytywna motywacja jest niezastąpionym narzędziem pracy każdego pedagoga. Nie sztuką jest sprawić, by dziecko było posłuszne ze względu na obawę przed negatywnymi konsekwencjami, lecz zachęcić je do dobrowolnego stosowania się do reguł.

Wszystkie instrukcje do ćwiczeń powinny być krótkie oraz wydawane w sposób jasny i zrozumiały dla ucznia. Nie mniej ważne jest konsekwentne egzekwowanie zasad oraz nie odstępowanie od nich. Jedynie zajęcia uporządkowane, podzielone na stałe etapy pozwolą dziecku odnaleźć się w nich oraz osiągnąć równowagę i skupienie. W miarę możliwości należy usunąć z biurka ucznia wszystkie przedmioty, które nie są potrzebne do zajęć, gdyż będą go stale dekoncentrowały, a co za tym idzie przeszkadzały w nauce.
Ciekawym wydaje się fakt, iż osoby z ADHD w każdych warunkach potrafią się „wyłączyć” z rzeczywistości i być myślami gdzieś daleko. Stąd też wskazane jest, by siedzieli oni tyłem do okna, za którym znajduje się wiele bodźców przykuwających uwagę dziecka. Jeśli istnieje możliwość posadzenia ucznia blisko nauczyciela należy to bez wątpienia zrobić ponieważ pozwoli to pedagogowi na stałą obserwację. Pomocne jest także stworzenie listy rzeczy, które przeszkadzają naszemu uczniowi oraz wyeliminowanie ich z miejsca, w którym odbywają się zajęcia. Wydając polecenia należy bezwzględnie zachować kontakt wzrokowy co pozwoli na większe przyciągnięcie uwagi dziecka i zmniejszy ryzyko jego dekoncentracji.

Nie bez znaczenia pozostaje głos oraz mowa ciała nauczyciela. Istotnym jest by wszelkie instrukcje były wydawane miłym, łagodnym i niezbyt głośnym tonem. Wszelakie dźwięki, hałasy czy też podnoszenie głosu będzie negatywnie wpływało na koncentrację ucznia. Kolejnym ważnym punktem w prowadzeniu zajęć z dziećmi z ADHD jest natychmiastowa informacja zwrotna ze strony pedagoga.

Jeżeli uczeń zrobił coś poprawnie czy też widzimy iż stara się pracować nad sobą, należy go bezzwłocznie pochwalić lub nagrodzić. Nie należy również zapominać o konsekwencji, bez której praca z dziećmi z zaburzeniem ADHD będzie utrudniona lub wręcz niemożliwa.

Praca z dziećmi cierpiącymi na zespół nadpobudliwości psychoruchowej jest niewątpliwie o wiele bardzie wymagająca, ale jednocześnie daje dużo większa satysfakcję gdy widzimy jakich postępów dokonuje nasz podopieczny. Pamiętajmy, by zweryfikować nasz podświadomy schemat idealnego ucznia - to my pedagodzy mamy dostosować się w miarę możliwości do naszych uczniów i prowadzić zajęcia w taki sposób, by były one dla obu stron przyjemnością.

Karolina Ryszkiewicz - easy english